Ngải cứu là loại lá quen tới mức nhà nào cũng từng có: nấu canh, hầm gà, đôi khi hơ nóng đắp lên chỗ mỏi. Mùi hăng ấm rất riêng của nó làm nhiều người nghĩ tới việc đun một nồi nước lá để gội. Vậy gội đầu bằng ngải cứu có tác dụng gì, gội đầu bằng lá ngải cứu được không, và có tốt không? Bài này trả lời thẳng từng câu, kèm cách nấu nước ngải cứu gội đầu từ lá tươi lẫn lá khô, và những lưu ý để tóc sạch thơm mà da đầu không bị khô rát.
Gội đầu bằng ngải cứu có tác dụng gì?
Trong kinh nghiệm dân gian, ngải cứu thường được dùng theo hướng làm ấm và làm dịu. Khi đem nấu nước gội, phần lớn cái được nằm ở cảm giác trên da đầu và ở mùi tóc sau khi gội, chứ không phải ở chuyện thay đổi sợi tóc. Dưới đây là ba điều thực tế nhất mà người dùng hay kể lại.
Làm dịu cảm giác ngứa và bí ở da đầu
Nước ngải cứu ấm dội chậm lên da đầu tạo cảm giác êm, đỡ cái ngứa râm ran sau một ngày đội mũ bảo hiểm hoặc ra nhiều mồ hôi. Đây là cảm giác dễ chịu tức thời, giống như khi bạn rửa mặt bằng nước lá, và nó có ích thật với người hay bí da đầu. Cần nói rõ: dễ chịu không đồng nghĩa với việc xử lý được nguyên nhân gây ngứa. Nếu da đầu ngứa kéo dài, bong vảy nhiều thì nên tìm hiểu kỹ hơn về nguyên nhân gây gàu và cách chăm sóc da đầu thay vì chỉ trông vào một nồi lá.
Giúp tóc bớt mùi mồ hôi, sạch nhẹ hơn
Mùi ngải cứu hăng ấm, khá đậm, nên khi dùng làm nước xả cuối thì át được mùi mồ hôi đọng ở chân tóc. Nhiều người thích chính điểm này: tóc không thơm ngọt như nước hoa mà thơm kiểu thảo mộc, khô ráo, sạch sẽ. Mùi này bay khá nhanh, thường chỉ còn vương nhẹ tới hôm sau.
Thư giãn nhờ hơi ấm và mùi thảo mộc
Phần được đánh giá cao nhất lại là lúc gội: hơi nước ấm bốc lên, mùi lá xông nhẹ, tay massage da đầu chậm rãi. Với người khó ngủ hoặc căng thẳng, mươi phút đó có giá trị riêng của nó. Nếu muốn massage cho đúng nhịp, bạn có thể xem thêm cách massage da đầu đúng cách.
Ngược lại, có mấy điều ngải cứu không làm được và cũng không nên kỳ vọng: nó không làm tóc bạc đen trở lại, không làm tóc dài nhanh hơn, và không thay được việc chăm sóc y tế khi da đầu có bệnh. Đó là chuyện của cơ địa, dinh dưỡng, nội tiết và của bác sĩ da liễu.
Gội đầu bằng lá ngải cứu được không, có tốt không?
Được, và với phần lớn người thì khá lành. Ngải cứu là lá ăn được, nấu nước gội thì nồng độ loãng, lại chỉ tiếp xúc ngoài da trong ít phút rồi xả đi. Rủi ro thường gặp nhất không phải bản thân cái lá mà là cách dùng: nước quá đặc, nước còn quá nóng, hoặc lá không rửa sạch đất cát.
Có tốt không thì tùy bạn mong đợi gì. Nếu mong một nước xả thảo mộc giúp da đầu dễ chịu và tóc thơm mộc thì ngải cứu làm tốt việc đó. Nếu mong nó thay hẳn dầu gội hằng ngày thì sẽ thất vọng, vì nước lá không tạo bọt và không cuốn nổi lượng dầu thừa tích ở chân tóc. Người có da đầu đang trầy xước, đang viêm, hoặc đang dùng thuốc bôi theo chỉ định thì nên hỏi bác sĩ trước. Phụ nữ mang thai muốn dùng thường xuyên cũng nên hỏi cho chắc, dù gội ngoài da thì lượng tiếp xúc rất nhỏ.
Cách nấu nước ngải cứu gội đầu tại nhà
Công thức dưới đây tính cho một lần gội của người tóc dài ngang vai. Tóc dày và dài hơn thì tăng lá và nước theo cùng tỉ lệ.
- Một nắm lớn ngải cứu tươi, khoảng 100 đến 150 gam, lấy cả lá và phần cọng non
- Khoảng 2 lít nước
- Tùy chọn: một mẩu gừng đập dập, hoặc vài nhánh sả, để mùi ấm và tươi hơn
- Một cái rây hoặc vải mỏng để lọc
- Rửa lá thật kỹ dưới vòi nước, nhặt bỏ lá úa và cọng già. Ngâm nước muối loãng chừng 5 phút rồi xả lại nếu lá mua ở chợ.
- Vò nhẹ lá cho hơi dập, mùi sẽ ra nhiều hơn khi đun.
- Cho lá vào nồi với 2 lít nước, đun tới khi sôi thì hạ lửa nhỏ, để sôi lăn tăn 10 đến 15 phút. Đừng đun sôi bùng quá lâu vì mùi bay hết.
- Tắt lửa, đậy vung để nguội bớt và giữ mùi, chừng 15 đến 20 phút.
- Lọc lấy nước trong, bỏ xác lá. Pha thêm nước nguội cho tới khi nước còn ấm vừa tay, sờ thấy dễ chịu chứ không nóng.
Nước nấu xong nên dùng ngay trong ngày. Để qua đêm ngoài trời thì dễ chua và đổi mùi, cất tủ lạnh cũng chỉ nên giữ tới hôm sau rồi hâm ấm lại. Nếu bạn thích tự nấu nước gội thường xuyên, bài cách nấu dầu gội thảo dược tại nhà có phần nguyên tắc chung dùng được cho hầu hết các loại lá.
Cách gội đầu bằng ngải cứu đúng cách
Cách hiệu quả nhất là để nước ngải cứu làm bước cuối, sau khi tóc đã được làm sạch. Làm ngược lại, tức xối nước lá lên đầu còn nhiều dầu, thì lá chỉ trôi tuột đi.
- Làm ướt tóc, gội sạch bằng dầu gội quen dùng, xả hết bọt.
- Chia nước ngải cứu ấm thành nhiều gáo nhỏ, dội chậm từ đỉnh đầu xuống, hứng lại phần chảy ra để dội thêm lượt nữa.
- Dùng đầu ngón tay, không dùng đầu móng, xoa nhẹ da đầu theo vòng tròn khoảng 3 đến 5 phút.
- Để nước lá lưu trên tóc thêm 2 đến 3 phút cho mùi thấm.
- Xả lại bằng nước sạch ấm. Muốn giữ mùi đậm hơn thì chỉ xả nhanh, còn da đầu dễ bết thì xả kỹ.
- Thấm khô bằng khăn bông, hong tóc nơi thoáng. Đừng buộc hay đi ngủ khi tóc còn ẩm.
Tần suất hợp lý là 1 đến 2 lần mỗi tuần. Dùng dày hơn không lợi thêm, mà da đầu dễ có cảm giác khô và tóc xỉn mùi lá.
Ngải cứu khô nấu nước gội đầu được không?
Được, và nhiều người còn thích lá khô hơn vì trữ được lâu, lúc nào cần là có. Mùi lá khô đậm và khô hơn lá tươi, bớt phần hăng xanh. Cách làm gần như giống nhau, chỉ khác liều lượng và thời gian đun.
- Liều: khoảng 30 đến 40 gam lá khô cho 2 lít nước, tức chỉ chừng một phần ba lượng lá tươi.
- Đun lâu hơn một chút, 15 đến 20 phút, để lá nở và ra hết nước.
- Lọc kỹ hơn vì lá khô vụn, dễ còn mảnh nhỏ mắc vào tóc.
- Tự phơi thì rửa sạch lá, hong trong bóng mát cho ráo rồi mới phơi nắng nhẹ, tránh phơi nắng gắt cả ngày làm lá giòn mất mùi.
- Bảo quản trong lọ kín hoặc túi zip, để nơi khô mát. Thấy lá ẩm, có đốm hoặc mùi mốc thì bỏ, không tiếc.
Ngải cứu nấu chung với gì khi gội đầu?
Ngải cứu và bồ kết
Đây là cặp hay gặp nhất. Bồ kết lo phần làm sạch và giúp tóc mượt, ngải cứu lo phần mùi ấm và cảm giác dịu da đầu. Nướng 2 đến 3 quả bồ kết cho thơm, đun cùng nắm ngải cứu là ra một nồi nước gội trọn vẹn. Nếu muốn hiểu kỹ phần bồ kết, xem thêm gội đầu bằng bồ kết có tác dụng gì.
Ngải cứu và sả
Sả kéo mùi về phía tươi và mát, làm dịu cái hăng đặc trưng của ngải cứu, rất hợp mùa nóng. Đập dập 3 đến 4 nhánh sả cho vào đun cùng. Cách nấu riêng với sả nằm ở bài gội đầu bằng sả.
Ngải cứu hay lá tía tô, chọn loại nào?
Hai loại cho hai cảm giác khác nhau. Ngải cứu ấm và hăng, phù hợp trời lạnh hoặc lúc muốn cảm giác xông nhẹ. Tía tô nhẹ hơn, mùi dịu, dễ chịu với người không quen mùi nồng, chi tiết ở bài gội đầu bằng lá tía tô. Người mới thử nên bắt đầu từ tía tô rồi chuyển sang ngải cứu nếu thích mùi đậm hơn. Cũng không nhất thiết chọn một: nấu chung hai loại vẫn được, chỉ giảm lượng mỗi loại đi một nửa.
5 lưu ý khi gội đầu bằng ngải cứu
- Thử trước ở vùng da nhỏ. Bôi chút nước lá nguội lên mặt trong cổ tay hoặc sau tai, chờ vài giờ. Không đỏ, không ngứa thì hãy gội cả đầu.
- Chỉ dùng nước ấm vừa tay. Nước còn nóng làm da đầu đỏ rát và khiến tóc khô xơ, đây là lỗi phổ biến nhất.
- Đừng nấu quá đặc. Nước sánh đậm không làm tóc sạch hơn, chỉ để lại lớp cặn lá làm tóc nặng và xỉn.
- Lọc và xả cho sạch. Mảnh lá còn sót nằm lại ở chân tóc gây ngứa, nhất là với tóc dày.
- Ngưng khi da đầu phản ứng. Ngứa tăng, châm chích, nổi mẩn thì ngưng ngay, xả lại bằng nước sạch và đổi cách chăm sóc khác.
Nước ngải cứu và dầu gội thảo dược: chia vai thế nào cho hợp lý
Nồi lá tự nấu có cái hay riêng: nguyên liệu tự tay chọn, mùi mộc, và cái thú của việc tự làm. Nhược điểm cũng rõ: mỗi lần nấu mất gần một giờ, nồng độ mỗi nồi một khác, và không trữ được lâu. Vì vậy cách dùng bền nhất là để nước lá làm nước xả cuối một hoặc hai lần mỗi tuần, còn việc làm sạch hằng ngày giao cho một sản phẩm gội có công thức ổn định.
Nếu bạn thích hướng thảo dược nhưng không có thời gian đun lá, Dầu Gội Thảo Dược M Natural 400ml đi theo đúng mạch đó với 5 vị ghi rõ trên vỏ: gừng tươi, hà thủ ô, trắc bá diệp, lô hội và nhân sâm. Bảng thành phần in đầy đủ trên chai để bạn tự đối chiếu trước khi mua. Với người đang quan tâm việc chăm da đầu hằng ngày, Tinh Chất Chăm Sóc Tóc và Da Đầu 60ml dạng lăn dùng sau gội, không cần rửa lại, là bước gọn hơn nhiều so với nấu nước lá mỗi tối.
Cùng nhóm lá vườn nhà dễ kiếm, nước lá lốt cũng là lựa chọn đáng thử khi da đầu hay đổ mồ hôi.
Câu hỏi thường gặp
Gội đầu bằng nước ngải cứu có tác dụng gì với tóc rụng?
Nước ngải cứu giúp da đầu dễ chịu và sạch thoáng hơn, đó là điều kiện nền tốt cho việc chăm tóc, nhưng không nên xem nó là cách xử lý tóc rụng. Rụng tóc nhiều thường liên quan tới nội tiết, thiếu chất, căng thẳng hoặc bệnh lý da đầu, những nguyên nhân mà một nồi nước lá không chạm tới được. Rụng nhiều và kéo dài trên ba tháng thì nên gặp bác sĩ da liễu.
Gội đầu bằng ngải cứu mỗi ngày được không?
Không nên. Mỗi tuần 1 đến 2 lần là đủ. Dùng hằng ngày dễ làm da đầu có cảm giác khô, tóc tích cặn lá nên xỉn màu và nặng mùi, trong khi phần lợi thì không tăng thêm.
Nước ngải cứu có làm tóc bị vàng hay xỉn màu không?
Nước lá loãng và xả lại sạch thì gần như không đổi màu tóc. Nhưng nếu nấu rất đặc, dùng liên tục và không xả kỹ, tóc sáng màu hoặc tóc đã tẩy có thể hơi ngả vàng nhẹ do cặn lá đọng lại. Tóc nhuộm sáng nên pha loãng hơn và xả thật kỹ.
Tóm lại, gội đầu bằng ngải cứu là một mẹo dân gian dễ làm và khá lành, mạnh nhất ở khoản làm dịu da đầu và để lại mùi thảo mộc mộc mạc. Cứ dùng nó như một bước chăm sóc thư giãn cuối buổi gội, đừng đặt lên vai nó những kỳ vọng mà nó không gánh được, thì bạn sẽ thấy nồi lá này đáng để nấu.
