Câu trả lời ngắn: Tóc bạc mọc tụ vào một chỗ hầu hết không phải bệnh. Mỗi nang tóc tự quyết định thời điểm ngừng tạo sắc tố, nên các nang nằm gần nhau thường bạc gần cùng lúc và tạo thành một chỏm hoặc một vùng. Vị trí bạn nhìn thấy đầu tiên thường là đỉnh đầu và hai bên thái dương, đơn giản vì đó là chỗ dễ lộ nhất khi rẽ ngôi. Chỉ khi cả một mảng da đầu đổi màu kèm tóc trắng hẳn thì mới nên đi khám da liễu.
Rất nhiều người soi gương rồi lo: tóc chỗ khác vẫn đen, riêng một vùng đã trắng cả chỏm. Câu hỏi thường gặp là tóc bạc mọc một chỗ là bị gì, tóc bạc nhiều ở đỉnh đầu hay ở thái dương thì khác nhau ra sao, và có phải vùng đó đang yếu hơn phần còn lại. Bài này tách từng vùng ra để bạn tự đối chiếu.
Tóc bạc mọc một chỗ là bị gì? Năm kiểu hay gặp
Sắc tố của tóc do các tế bào nằm ngay trong nang tóc tạo ra. Khi nhóm tế bào này giảm hoạt động, sợi tóc mới mọc lên sẽ mất màu. Điều quan trọng là mỗi nang làm việc độc lập, không có công tắc chung cho cả đầu. Vì thế tóc bạc gần như luôn xuất hiện theo cụm chứ không rải đều.
1. Tóc bạc mọc nhiều ở đỉnh đầu
Đây là vùng được hỏi nhiều nhất. Đỉnh đầu là nơi bạn nhìn thấy rõ nhất mỗi lần rẽ ngôi, cũng là nơi hứng nắng và bụi nhiều nhất trong ngày. Tóc ở đỉnh thường mảnh hơn tóc vùng gáy, nên một sợi trắng nằm giữa đám tóc mảnh sẽ nổi bật hơn hẳn. Nói cách khác, đỉnh đầu không hẳn bạc sớm hơn, mà là bạc dễ bị phát hiện sớm hơn.
2. Tóc bạc nhiều ở hai bên thái dương
Bạc ở thái dương là kiểu phổ biến thứ hai, và thường cân đối hai bên. Vùng này chịu nhiều tác động cơ học: bạn vén tóc mang tai, đeo khẩu trang, gọng kính tì vào, buộc tóc kéo căng phần mai. Bạc ở thái dương đôi khi kèm cảm giác tóc vùng đó mảnh và dễ đứt hơn, do lực kéo lặp lại chứ không do sắc tố. Nếu bạn hay buộc chặt, đọc thêm phần lực kéo trong bài buộc tóc chặt có gây rụng tóc không.
3. Tóc bạc nhiều ở sau gáy
Sau gáy là vùng bạn không tự thấy được, nên thường do người khác nói mới biết. Nhiều người giật mình vì tưởng vùng này mới bạc gần đây, thực tế nó đã bạc dần từ lâu. Tóc vùng gáy dày và thô hơn, sợi trắng ở đây trông cứng và xoăn hơn sợi trắng ở đỉnh, đó là đặc tính sợi chứ không phải dấu hiệu xấu.
4. Tóc bạc mọc ở trán và đường chân tóc
Bạc sát đường chân tóc trán gây khó chịu vì lộ ngay khi để tóc mái hoặc khi vuốt tóc ra sau. Vùng này cũng là nơi mồ hôi và sản phẩm tạo kiểu đọng lại nhiều nhất. Một số người thấy đồng thời cả tóc bạc lẫn tóc con lởm chởm ở trán, hai hiện tượng này không liên quan tới nhau.
5. Tóc bạc thành từng mảng, một chỏm trắng rõ rệt
Đây là trường hợp duy nhất trong năm kiểu nên được bác sĩ xem. Dấu hiệu để phân biệt: không phải vài sợi trắng lẫn trong tóc đen, mà gần như toàn bộ tóc trong một vùng ranh giới khá rõ đều trắng, có thể kèm vùng da đầu ở đó nhạt màu hơn xung quanh. Nếu mảng trắng xuất hiện nhanh trong vài tuần, hoặc có thêm mảng mất màu trên da tay và da mặt, bạn nên gặp bác sĩ da liễu để được kiểm tra thay vì tự suy đoán.
Vì sao tóc bạc lại tụ vào một chỗ chứ không rải đều?
Có ba lý do dễ hiểu. Thứ nhất, các nang tóc cạnh nhau thường cùng tuổi sinh học và chịu cùng điều kiện, nên đi tới giai đoạn giảm sắc tố gần cùng lúc. Thứ hai, một sợi tóc trắng thô hơn và phản sáng mạnh hơn sợi tóc đen, nên năm sợi tụ một chỗ trông như hai mươi sợi. Thứ ba, mắt bạn quét gương theo đúng một đường ngôi mỗi ngày, nên vùng đó được kiểm tra nhiều lần hơn các vùng khác.
Về nguyên nhân chung khiến tóc bắt đầu bạc, từ di truyền, căng thẳng kéo dài đến thiếu vi chất, bạn xem bài tóc bạc sớm: nguyên nhân và cách chăm sóc.
Tóc bạc một bên đầu có phải bất thường?
Bạc lệch một bên khá thường gặp và thường có lời giải rất đời thường. Bạn ngủ nghiêng cố định một bên, rẽ ngôi lệch nên một bên hứng nắng nhiều hơn, hoặc quen vén tóc về một phía. Sự chênh lệch này hay rơi vào khoảng vài sợi tới một chỏm nhỏ. Điều đáng chú ý không phải là lệch hay không lệch, mà là tốc độ: bạc thêm dần qua từng tháng là bình thường, còn trắng hẳn một vùng trong vài tuần thì nên đi khám.
Tóc bạc mọc ở lông mày và râu thì sao?
Lông mày, râu và tóc đều là sợi keratin nhưng thuộc các nhóm nang khác nhau, có nhịp riêng. Vì vậy hoàn toàn có thể bạc râu trước khi bạc tóc, hoặc ngược lại. Tuyệt đối không dùng sản phẩm nhuộm tóc cho lông mày, vì vùng da quanh mắt mỏng và rủi ro dính vào mắt rất cao.
Cách tự quan sát trong một phút
Đứng dưới ánh sáng tự nhiên, dùng điện thoại chụp bốn ảnh: đỉnh đầu, hai bên thái dương và sau gáy. Lưu ảnh lại rồi chụp lại đúng bốn góc đó sau một tháng. Cách này cho bạn thấy điều mà gương không cho thấy: vùng nào đang bạc thêm và bạc nhanh tới mức nào. Đồng thời để ý ba dấu hiệu đi kèm: da đầu vùng đó có nhạt màu hơn không, tóc vùng đó có mảnh đi không, và có kèm ngứa hay bong vảy không.
Khi nào nên đi khám?
Bạn nên gặp bác sĩ da liễu khi có một trong các dấu hiệu sau: một mảng tóc trắng ranh giới rõ xuất hiện trong vài tuần, vùng da đầu chỗ đó mất màu, tóc bạc kèm rụng thành đám tròn nhẵn, hoặc bạc đi cùng mệt mỏi và sụt cân không rõ nguyên nhân. Trẻ nhỏ và thanh thiếu niên bạc nhiều cũng nên được khám để kiểm tra vi chất. Thảo dược và sản phẩm chăm sóc chỉ hỗ trợ phần chăm dưỡng bên ngoài, không thay thế thăm khám.
Chăm vùng tóc bạc mỗi ngày cho đỡ khô và đỡ lộ
Sợi tóc bạc không còn sắc tố nên bề mặt thô hơn, bắt sáng mạnh hơn và giữ nước kém hơn. Đó là lý do một chỏm bạc thường trông xơ và dựng lên giữa đám tóc đen. Bốn việc giúp vùng đó mềm và nằm gọn hơn:
- Massage da đầu 3 đến 5 phút khi gội, tập trung đúng vùng đang bạc, thay vì chỉ xoa bọt trên ngọn tóc. Kỹ thuật cụ thể có trong bài massage da đầu có tác dụng gì.
- Gội bằng nước ấm vừa tay, không dùng nước nóng, vì nhiệt cao làm sợi bạc khô nhanh hơn.
- Ủ dưỡng 1 đến 2 lần mỗi tuần, tập trung phần thân và đuôi tóc để sợi bạc bớt xù.
- Hạn chế nhổ. Nhổ lặp lại ở cùng một chỗ chỉ tạo lực kéo lên nang tóc, xem thêm nhổ tóc bạc có mọc nhiều hơn không.
Về phần thảo dược, hà thủ ô và trắc bá diệp là hai vị được dùng lâu đời trong chăm sóc tóc bạc theo kinh nghiệm dân gian. Bạn có thể đọc hà thủ ô có tác dụng gì với tóc để hiểu đúng phạm vi của nó. Trong nhóm sản phẩm hằng ngày, Dầu Gội Thảo Dược M Natural 400ml có năm vị gừng tươi, hà thủ ô, trắc bá diệp, lô hội và nhân sâm, dùng cho bước làm sạch và chăm da đầu, giá 275.000đ.
Nếu bạn muốn che phủ phần bạc đang tụ lại
Khi chỏm bạc còn nhỏ, cách nhẹ nhất là các giải pháp tạm thời như phấn phủ hoặc mascara tóc, xem cách che tóc bạc tạm thời. Khi vùng bạc đã rộng, bạn sẽ cân nhắc tới nhuộm hoặc dầu gội phủ bạc. Cần hiểu rõ: dầu gội phủ bạc là thuốc nhuộm oxy hóa hai pha, cùng nhóm với thuốc nhuộm ở tiệm, không phải sản phẩm dưỡng. So sánh chi tiết nằm trong bài nhuộm phủ bạc khác gì nhuộm thường và dầu gội phủ bạc loại nào tốt.
Nếu chọn hướng này, các lưu ý an toàn sau là bắt buộc, không được bỏ qua lần nào:
- Thử phản ứng da 48 giờ trước mỗi lần dùng, kể cả khi bạn đã dùng quen.
- Đeo găng tay cao su hoặc găng tay y tế trong suốt quá trình.
- Không dùng cho người dưới 16 tuổi.
- Không nhuộm nếu đang có phát ban trên mặt, da đầu nhạy cảm hoặc đang tổn thương; từng phản ứng khi nhuộm tóc; hoặc từng phản ứng với hình xăm henna đen tạm thời.
- Phụ nữ mang thai và đang cho con bú nên hỏi bác sĩ trước.
Thuốc nhuộm tóc có thể gây dị ứng nghiêm trọng. Hãy đọc kỹ và làm theo hướng dẫn trên nhãn. Hình xăm henna đen tạm thời có thể làm tăng nguy cơ dị ứng.
Câu hỏi thường gặp
Tóc bạc mọc một chỗ có lan ra không?
Vùng bạc thường rộng dần theo thời gian, nhưng không phải vì chỏm cũ lan sang như vết dầu. Nguyên nhân là các nang tóc kế bên lần lượt đi tới giai đoạn giảm sắc tố. Đó là lý do bạc thường mở rộng từ đỉnh và thái dương ra chứ không nhảy ngẫu nhiên khắp đầu.
Nhổ hết chỏm tóc bạc đó có làm nó hết không?
Không. Mỗi nang chỉ nuôi một sợi, nhổ đi thì sợi mới mọc lại từ chính nang đó và vẫn không có sắc tố. Nhổ nhiều lần ở cùng một vùng còn tạo lực kéo và dễ gây kích ứng da đầu, nên cắt sát chân tóc là cách đỡ hại hơn nhổ.
Tóc bạc từng đoạn trên cùng một sợi là bị gì?
Một sợi có đoạn đen đoạn trắng cho thấy nang tóc tạo sắc tố không liên tục trong thời gian sợi đó mọc dài. Hiện tượng này hay được ghi nhận sau những giai đoạn cơ thể căng thẳng hoặc thiếu hụt dinh dưỡng rồi hồi phục. Nếu thấy nhiều sợi kiểu này, bạn nên xem lại chế độ ăn và nghỉ, tham khảo bài ăn gì tốt cho tóc.
Tóc bạc trắng sau một đêm có thật không?
Sợi tóc đã mọc ra khỏi da đầu là tổ chức không còn sống, nên màu của nó không thể tự đổi qua một đêm. Những trường hợp được kể lại thường là rụng nhanh phần tóc còn màu, khiến phần tóc bạc vốn đã có từ trước trở nên lộ rõ đột ngột. Nếu bạn gặp tình trạng rụng nhanh như vậy, hãy đi khám sớm.
