Câu trả lời ngắn: Da đầu bị tê, ê buốt hoặc châm chích như kiến bò phần lớn đến từ năm nguyên nhân đời thường: buộc tóc chặt và rẽ ngôi một chỗ quá lâu, da đầu đang viêm, da đầu khô căng, phản ứng với sản phẩm mới, và co mạch do lạnh hoặc nóng đột ngột. Nhóm này thường dịu lại trong vài ngày khi bạn bỏ nguyên nhân. Riêng tê kèm mất cảm giác rõ ở một vùng và kéo dài quá hai tuần thì cần đi khám.
Cảm giác trên da đầu khó kể lại cho người khác: có người nói tê rần, người nói ê ẩm, người nói buốt như có kim châm, người nói như kiến bò. Vì khó diễn tả nên nhiều người tự tra rồi lo tới chuyện thần kinh. Bài này xếp các cảm giác đó vào năm nhóm để bạn biết mình đang ở nhóm nào và làm gì tiếp.
Da đầu bị tê, ê buốt là bị gì? Năm trường hợp hay gặp
1. Buộc tóc chặt, rẽ ngôi một chỗ quá lâu
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất và cũng dễ sửa nhất. Khi bạn buộc cao cả ngày hoặc giữ nguyên một đường ngôi nhiều tháng, phần da đầu ở đó bị căng liên tục. Dấu hiệu nhận biết: cảm giác nằm đúng dọc đường ngôi hoặc quanh chỗ buộc, đỡ rõ rệt trong khoảng mười tới ba mươi phút sau khi bạn xõa tóc ra, và nặng hơn vào cuối ngày. Nhiều người còn thấy hơi đau khi ấn nhẹ vào vùng đó. Cơ chế lực kéo được mô tả kỹ ở bài buộc tóc chặt có gây rụng tóc không.
2. Da đầu đang viêm hoặc có mụn
Khi chân tóc đang viêm, cảm giác thường là buốt nhói tại một vài điểm chứ không lan đều. Bạn sờ lên sẽ thấy nốt gồ nhỏ, có thể hơi nóng và đau tăng khi chạm. Vùng đó cũng dễ đau khi gội hoặc khi chải. Kiểu này khác hẳn cảm giác tê lan rộng ở trường hợp 1. Chi tiết dấu hiệu và cách chăm nằm trong bài viêm chân tóc, mụn da đầu.
3. Da đầu khô căng, hàng rào bảo vệ đang yếu
Da đầu khô gây cảm giác căng và ê nhẹ, nhất là vào mùa hanh hoặc khi ở phòng điều hòa suốt ngày. Đi kèm thường có bong vảy mịn và ngứa râm ran. Dấu hiệu phân biệt: cảm giác lan khắp đầu chứ không khu trú, và tăng lên ngay sau khi gội bằng nước nóng. Nếu bạn thấy vảy trắng mịn rơi ra khi gãi, so thêm với bài gãi da đầu ra bột trắng là bị gì.
4. Phản ứng với sản phẩm mới hoặc sản phẩm có menthol
Có hai kiểu rất khác nhau, đừng lẫn. Kiểu thứ nhất là cảm giác mát và châm chích nhẹ do thành phần tạo mát như menthol hoặc bạc hà, xuất hiện ngay khi thoa, dịu dần trong vài phút và không để lại đỏ. Kiểu thứ hai là rát bỏng tăng dần, kèm đỏ, sưng hoặc nổi sẩn, có thể lan ra vành tai và cổ. Kiểu thứ hai là dấu hiệu cần rửa sạch ngay bằng nước mát, ngừng sản phẩm và theo dõi; nếu sưng nhiều hoặc khó chịu tăng thì đi khám.
5. Tê kèm mất cảm giác một vùng, kéo dài
Đây là trường hợp duy nhất trong năm nhóm nên đi khám sớm. Dấu hiệu để phân biệt: bạn sờ vào vùng đó mà cảm giác rõ ràng nhạt hơn vùng bên cạnh, tình trạng kéo dài liên tục quá hai tuần, hoặc kèm đau đầu một bên, đau lan xuống cổ, chóng mặt, yếu mặt. Có nhiều lý do khác nhau cho nhóm này và không thể suy đoán qua bài đọc; bạn cần bác sĩ thăm khám để được chỉ dẫn đúng.
Da đầu tê khác da đầu đau thế nào?
Hai chữ này bị dùng lẫn nhưng chỉ hai hướng khác nhau. Tê nghĩa là cảm giác giảm đi, bạn sờ vào mà thấy mờ nhạt hơn bình thường. Đau và ê buốt nghĩa là cảm giác tăng lên, chỉ chạm nhẹ đã thấy khó chịu. Phần lớn người tìm cụm da đầu bị tê thực ra đang ở nhóm thứ hai, tức da đầu quá nhạy cảm chứ không mất cảm giác. Phân biệt được điều này giúp bạn biết cần xử lý hay cần đi khám.
Vì sao gội nước quá nóng lại làm da đầu ê buốt?
Nước nóng lấy đi lớp dầu tự nhiên trên bề mặt da đầu nhanh hơn nước ấm. Lớp dầu đó chính là phần giữ ẩm và làm đệm cho các đầu mút cảm giác. Khi lớp này mỏng đi, cùng một cái chạm vốn không đáng gì cũng thành khó chịu. Đó là lý do rất nhiều người thấy da đầu ê ngay tối hôm gội nước nóng. So sánh cụ thể ở bài gội đầu bằng nước nóng hay nước lạnh.
Da đầu bị tê có gây rụng tóc không?
Cảm giác tê hay ê tự nó không làm tóc rụng. Nhưng nguyên nhân đứng sau nó thì có thể. Lực kéo kéo dài ở trường hợp 1 và viêm ở trường hợp 2 đều ảnh hưởng tới chân tóc nếu để lâu. Vì vậy cách nhìn đúng là: đừng lo cảm giác, hãy tìm và bỏ nguyên nhân. Nếu bạn thấy tóc rụng nhiều đi cùng, hãy đếm bằng cách trong bài rụng bao nhiêu sợi tóc mỗi ngày là bình thường trước khi kết luận.
Cách làm dịu da đầu trong ba ngày đầu
- Xõa tóc, đổi đường rẽ ngôi sang bên khác, không buộc và không kẹp trong ba ngày.
- Gội bằng nước ấm vừa tay, tuyệt đối không nước nóng, và chỉ dùng đầu ngón tay, không dùng móng.
- Ngừng mọi sản phẩm mới bắt đầu dùng trong hai tuần gần đây, quay về đúng một sản phẩm quen.
- Không sấy nóng sát da đầu; sấy gió mát hoặc để tóc khô tự nhiên trước khi đi ngủ.
- Massage nhẹ 3 đến 5 phút mỗi lần gội, xoay tròn chứ không cào. Kỹ thuật ở bài massage da đầu có tác dụng gì.
Nếu sau ba ngày cảm giác đỡ rõ, gần như chắc chắn bạn thuộc nhóm 1, 3 hoặc 4. Nếu không đổi gì, xem lại phần khi nào cần gặp bác sĩ bên dưới.
Chọn sản phẩm gội cho da đầu đang ê
Giai đoạn da đầu đang khó chịu không phải lúc thử sản phẩm mới, cũng không phải lúc đổi liên tục. Nguyên tắc: một sản phẩm, dùng đủ vài tuần, thao tác nhẹ. Nếu bạn cần một lựa chọn cho bước làm sạch hằng ngày, Dầu Gội Thảo Dược M Natural 400ml có năm vị gừng tươi, hà thủ ô, trắc bá diệp, lô hội và nhân sâm, bảng thành phần in đủ trên vỏ để bạn đối chiếu trước khi dùng, giá 275.000đ. Cách dùng theo nhãn là massage 3 đến 5 phút rồi xả sạch. Với da đầu đang nhạy cảm, đọc thêm bài da đầu nhạy cảm: dấu hiệu và cách chăm sóc dịu nhẹ để biết mình cần ưu tiên gì.
Khi nào cần gặp bác sĩ?
Bạn nên đi khám khi có bất kỳ dấu hiệu nào sau đây: mất cảm giác rõ ở một vùng da đầu, tê hoặc đau kéo dài quá hai tuần dù đã bỏ buộc tóc và đổi cách gội, đau đầu một bên kèm đau khi chạm vào vùng thái dương, da đầu sưng đỏ lan rộng hoặc có mủ, cảm giác lan xuống mặt và cổ kèm yếu cơ, hoặc xuất hiện đột ngột sau chấn thương. Bài viết này chỉ giúp bạn nhận dạng và loại trừ các nguyên nhân đời thường, không thay cho thăm khám.
Câu hỏi thường gặp
Da đầu tê rần khi đang gội đầu có sao không?
Cảm giác mát và tê rần nhẹ xuất hiện ngay lúc thoa rồi tan trong vài phút thường do thành phần tạo mát, không đáng lo. Nhưng nếu nó chuyển thành rát bỏng tăng dần, hoặc kèm đỏ và sưng, hãy xả sạch ngay bằng nước mát và ngừng sản phẩm đó.
Da đầu bị ê ẩm là bệnh gì?
Ê ẩm cả vùng, không khu trú vào một điểm, hay gặp nhất do lực kéo từ buộc tóc và do da đầu khô căng. Hai nguyên nhân này đều không phải bệnh và thường dịu trong vài ngày khi bạn xõa tóc, đổi đường ngôi và hạ nhiệt độ nước gội. Nếu ê ẩm kéo dài quá hai tuần thì nên đi khám để được xác định.
Da đầu có cảm giác như kiến bò là do đâu?
Cảm giác như kiến bò hay đi cùng da đầu khô, hoặc đi cùng mồ hôi đọng lại dưới lớp tóc dày. Bạn thử ba việc: xả sạch hơn phần sát da đầu, giảm nhiệt độ nước, và để tóc khô hẳn trước khi đi ngủ. Nếu kèm ngứa nhiều về đêm và tập trung sau tai, hãy kiểm tra thêm khả năng có chấy như mô tả trong bài chân tóc có hạt trắng là bị gì.
Da đầu ê buốt khi trời lạnh có sao không?
Lạnh làm mạch máu dưới da co lại, nên da đầu dễ ê buốt hơn, nhất là khi bạn ra ngoài với tóc còn ẩm. Đây là phản ứng bình thường và hết khi ấm lại. Cách phòng: sấy khô tóc trước khi ra ngoài trời lạnh, đội mũ mềm vừa đầu thay vì mũ chật.
