Năm 1313, sách “Bản Thảo Cương Mục” của danh y Lý Thời Trân kể câu chuyện một người tên Hà Công, 60 tuổi tóc bạc trắng, ăn rễ một loài cây không tên suốt ba năm, tóc đen trở lại. Từ đó, loài cây ấy được đặt tên là Hà thủ ô.
Bảy thế kỷ sau, khoa học hiện đại bắt đầu lý giải vì sao truyền thuyết ấy có cơ sở. Bài viết này đi từ lịch sử tới phòng thí nghiệm, tách bạch điều đã được chứng minh và điều còn là kỳ vọng, để chị hiểu vì sao hà thủ ô giữ tóc đen được M Natural chọn làm vị chủ trong dầu gội thảo dược.
Chị đọc để phân định đúng sai, không phải để nghe lời hứa. Hà thủ ô là thảo dược quý, nhưng nó không phải thuốc chữa bệnh, và dầu gội chứa hà thủ ô là sản phẩm chăm sóc, không phải phép màu.
Hà thủ ô là gì và vì sao gắn với chuyện giữ tóc đen
Hà thủ ô (tên khoa học Polygonum multiflorum) là một loại dây leo, mọc hoang và được trồng ở Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản. Bộ phận dùng làm thuốc là củ rễ phình to dưới đất.
Trong Đông y, hà thủ ô đỏ được xếp vào nhóm bổ can thận, dưỡng huyết. Người xưa quan sát thấy người dùng lâu dài thường tóc bớt bạc, da dẻ hồng hào hơn. Vì tóc và thận trong quan niệm Đông y có liên hệ, hà thủ ô dần thành vị thuốc biểu tượng cho mái tóc đen.
Đó là gốc gác văn hoá. Còn gốc gác khoa học thì mới được làm rõ vài chục năm gần đây, và nó thú vị hơn nhiều so với một truyền thuyết.
Hà thủ ô đỏ và hà thủ ô trắng khác nhau thế nào
Câu trả lời ngắn: chúng là hai loài cây khác nhau, và chỉ hà thủ ô đỏ mới là vị thuốc quý. Nhiều người mua nhầm nên tốn tiền mà không hiệu quả.
Bảng dưới đây giúp chị phân biệt nhanh:
| Tiêu chí | Hà thủ ô đỏ | Hà thủ ô trắng |
|---|---|---|
| Tên khoa học | Polygonum multiflorum | Streptocaulon juventas |
| Ruột củ | Đỏ hồng, có vân hoa | Trắng ngà, không vân |
| Vai trò | Vị thuốc chính trong Đông y | Tác dụng yếu, ít dùng |
| Dùng trong M Natural | Có, loại đỏ | Không |
M Natural sử dụng chiết xuất củ hà thủ ô đỏ (Polygonum multiflorum), đúng loại được ghi nhận trong dược điển.
Trong hà thủ ô có hoạt chất gì
Củ hà thủ ô đỏ chứa hàng trăm hợp chất. Ba nhóm được quan tâm nhất khi nói tới tóc và da đầu:
- Stilbene glycoside, tiêu biểu là TSG (tetrahydroxystilbene glucoside). Đây là chất chống oxy hoá đặc trưng của hà thủ ô, được nghiên cứu nhiều nhất.
- Anthraquinone (emodin, chrysophanol, rhein). Nhóm này có tính kháng khuẩn nhẹ và chống viêm.
- Lecithin và vi chất như kẽm, đồng, mangan. Các vi chất này là cofactor cho nhiều enzyme trong cơ thể.
Điểm cần nhớ: phần lớn dữ liệu về các hoạt chất này đến từ nghiên cứu trong ống nghiệm và trên động vật. Đó là bằng chứng tiền lâm sàng, đủ để giải thích hướng tác dụng, chưa đủ để xem như thuốc điều trị cho người.
Hà thủ ô có thật sự giúp tóc chắc khỏe và giảm bạc không
Có cơ sở, nhưng cần nói cho đúng mức độ. Hướng tác dụng đã được ghi nhận trong nghiên cứu là bảo vệ và nuôi dưỡng, không phải đảo ngược hoàn toàn tóc bạc.
Các hướng đã được nghiên cứu:
- Bảo vệ tế bào sắc tố: TSG có hoạt tính chống oxy hoá, được nghiên cứu về khả năng che chắn tế bào melanocyte khỏi stress oxy hoá, một trong các nguyên nhân của bạc tóc sớm.
- Nuôi dưỡng chân tóc: anthraquinone hỗ trợ tuần hoàn tại chỗ, tạo môi trường da đầu thuận lợi cho sợi tóc phát triển khỏe.
- Làm dịu da đầu: tính kháng khuẩn và chống viêm nhẹ giúp da đầu sạch thoáng, bớt ngứa và bong tróc.
Còn điều chưa nên tin: chưa có bằng chứng lâm sàng đủ mạnh để nói hà thủ ô làm một mái đầu đã bạc đen trở lại như thời trẻ. Bạc tóc do gen và tuổi tác rất khó đảo ngược.
Vì thế, cách nói trung thực là hà thủ ô hỗ trợ tóc chắc khỏe và chăm sóc da đầu, chứ không phải một liệu pháp trị bạc.
Hà thủ ô có giúp mọc tóc không
Đây là câu nhiều chị tìm nhất, nên cần trả lời thẳng. Một số nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất hà thủ ô có thể tác động tích cực lên chu kỳ của nang tóc. Đó là tín hiệu đáng chú ý, nhưng vẫn là nghiên cứu ban đầu, không phải bằng chứng điều trị trên người.
Có một điểm chị nên biết để không bị lời quảng cáo dẫn dắt sai. Trong nhóm thảo dược gội đầu quen thuộc, gừng thường được gắn với chuyện mọc tóc. Nhưng một nghiên cứu công bố trên PLOS One năm 2013 lại cho thấy hoạt chất 6-gingerol trong gừng có xu hướng ức chế, chứ không kích thích, sự phát triển của sợi tóc.
Nói cách khác, trong công thức M Natural, gừng đóng vai trò làm sạch và làm dịu da đầu, còn vị được kỳ vọng nhiều nhất về mặt nuôi dưỡng chân tóc là hà thủ ô và nhân sâm.
Nếu chị muốn tập trung vào việc chăm sóc chân tóc, M Natural có sản phẩm riêng dạng lăn là Tinh Chất Chăm Sóc Tóc và Da Đầu. Sản phẩm này được công bố là hỗ trợ mọc tóc, chứa thêm caffeine, niacinamide (B3) và panthenol (B5), là những hoạt chất bôi ngoài được nghiên cứu nhiều. Đây là sản phẩm hỗ trợ chăm sóc, không phải thuốc và không hứa hẹn kết quả cố định.
Ai nên dùng, ai nên thận trọng với hà thủ ô
Câu trả lời khác nhau tuỳ chị dùng ngoài da hay dùng đường uống. Hai cách này có mức độ an toàn rất khác nhau.
Dùng ngoài da, dạng dầu gội và tinh chất:
- Phù hợp với người trưởng thành, nhất là nhóm tóc yếu, dễ gãy rụng, da đầu nhạy cảm.
- Nếu da đầu đang có vết thương hở hoặc viêm nặng, nên đợi lành rồi dùng.
- Lần đầu dùng, chị nên thử một lượng nhỏ để chắc chắn không kích ứng.
Dùng đường uống, dạng thuốc hoặc thực phẩm:
- Người có bệnh gan, phụ nữ mang thai và đang cho con bú nên tham khảo bác sĩ trước.
- Hà thủ ô sống chưa chế biến có thể gây hại gan. Loại đã chế biến đúng cách an toàn hơn nhiều.
- Không tự ý dùng liều cao kéo dài mà không có tư vấn chuyên môn.
Bài viết này chỉ nói về hà thủ ô dùng ngoài da trong sản phẩm chăm sóc tóc. Việc uống hà thủ ô là chuyện của thầy thuốc, không phải của một chai dầu gội.
Hà thủ ô giữ tóc đen trong sản phẩm M Natural
M Natural đưa hà thủ ô đỏ vào cả dòng gội, hấp ủ và tinh chất, phối cùng các thảo dược khác. Ở đây em nói đúng thành phần để chị chọn cho hợp nhu cầu.
Dầu gội thảo dược 400ml chứa chiết xuất gừng, trắc bá diệp, hà thủ ô, lô hội và nhân sâm. Cần nói rõ để chị không hiểu lầm: đây là dầu gội công thức có bổ sung chiết xuất thảo dược. Ưu điểm là làm sạch nhẹ, giữ được các chiết xuất thảo dược trong công thức.
Tinh Chất Chăm Sóc Tóc và Da Đầu 60ml là dạng lăn hỗ trợ mọc tóc, thấm trực tiếp vào da đầu, không cần xả lại. Đây là sản phẩm bổ sung caffeine cho ai muốn chăm sóc chân tóc kỹ hơn.
Lưu ý quan trọng về hai sản phẩm phủ bạc. M Natural có dầu gội đen phủ bạc và nâu phủ bạc, nhưng đây thực chất là thuốc nhuộm tóc hai pha, chứa hoạt chất nhuộm và chất oxy hoá. Thuốc nhuộm tóc có thể gây dị ứng nghiêm trọng, không dùng cho người dưới 16 tuổi, không nhuộm khi da đầu đang tổn thương hoặc chị từng bị dị ứng khi nhuộm, và nên đeo găng khi dùng. Chị đọc kỹ hướng dẫn trên vỏ trước khi dùng. Muốn hiểu rõ khác biệt, chị xem bài dầu gội phủ bạc khác gì thuốc nhuộm thông thường.
Nếu tóc chị bạc sớm và muốn tìm hiểu nguyên nhân trước khi chọn sản phẩm, chị đọc thêm bài tóc bạc sớm, 7 nguyên nhân ít ai ngờ.
Vì sao M Natural chọn hà thủ ô
Một vị thuốc, ba bài học
Bài học 1. Khi cha ông tin một vị thuốc qua hàng nghìn năm, thường là vì có lý do thật. Hà thủ ô là minh chứng.
Bài học 2. Khoa học hiện đại xác nhận lại, chứ không phát minh mới. TSG đã ở trong củ hà thủ ô từ trước khi loài người có tên gọi cho nó.
Bài học 3. Cách chiết xuất quan trọng không kém nguyên liệu. Không phải sản phẩm nào “có hà thủ ô” cũng giữ được hoạt tính của nó.
Câu chuyện về Hà Công có thể là truyền thuyết. Nhưng hà thủ ô là một vị thuốc có thật, và đó là vị chủ trong dầu gội thảo dược M Natural.
Nguồn tham khảo khoa học: PubMed, Polygonum multiflorum, ScienceDirect, Polygonum multiflorum, PLOS One 2013, 6-gingerol và nang tóc.
Câu hỏi thường gặp về hà thủ ô giữ tóc đen
Hà thủ ô có thật sự giúp tóc đen trở lại không?
Hà thủ ô đỏ chứa các chất chống oxy hoá được nghiên cứu về khả năng bảo vệ tế bào sắc tố tóc. Tuy nhiên các dữ liệu này chủ yếu ở mức tiền lâm sàng, chưa đủ để khẳng định làm mái đầu đã bạc đen trở lại. Cách hiểu đúng là hỗ trợ tóc chắc khỏe và làm dịu da đầu.
Dùng dầu gội hà thủ ô bao lâu thì cảm nhận được?
Cảm giác da đầu sạch và tóc mềm mượt có thể thấy sớm sau vài lần gội. Còn thay đổi về độ chắc khỏe của tóc thì cần dùng đều đặn nhiều tuần, thường từ 2 đến 3 tháng, vì tóc mọc và thay theo chu kỳ dài.
Hà thủ ô có giúp mọc tóc không?
Một số nghiên cứu ban đầu cho thấy chiết xuất hà thủ ô có thể tác động tích cực lên chu kỳ nang tóc, nhưng đây là nghiên cứu tiền lâm sàng, không phải bằng chứng điều trị trên người. Nếu muốn tập trung chăm sóc chân tóc, chị có thể tham khảo dòng tinh chất dạng lăn được công bố hỗ trợ mọc tóc của M Natural.
Hà thủ ô có gây hại gan không?
Rủi ro này liên quan tới đường uống. Hà thủ ô sống chưa chế biến có thể gây hại gan, còn loại đã chế biến đúng cách an toàn hơn nhiều. Người có bệnh gan nên tham khảo bác sĩ. Dùng ngoài da dạng dầu gội không đặt ra vấn đề này.
Uống hà thủ ô hay bôi ngoài, cách nào hợp lý hơn?
Hai cách phục vụ mục đích khác nhau. Uống là chuyện của thầy thuốc, cần chế biến đúng và có tư vấn. Bôi ngoài dạng dầu gội và tinh chất là chăm sóc tóc và da đầu hằng ngày, dễ dùng và an toàn cho hầu hết người trưởng thành.
Dầu gội hà thủ ô M Natural có phải một trăm phần trăm thiên nhiên không?
Không. Đây là dầu gội công thức có bổ sung chiết xuất thảo dược như hà thủ ô, gừng, nhân sâm. Sản phẩm vẫn có chất tạo bọt gốc sulfate và thành phần silicone dưỡng mượt. Em nói rõ để chị chọn đúng theo nhu cầu, thay vì tin vào lời quảng cáo thiên nhiên tuyệt đối.
Đọc thêm
